Wijsheid…door behandelen of door zelf handelen?

Je kent de lijstjes wel. Nederlanders zijn één van de gelukkigste mensen ter wereld. Terwijl in Nederland de meeste depressiviteit wordt vastgesteld. Maar wat heb jíj daaraan? Wel veel, héél veel, zo zal blijken!

Deze blogpost gaat over de dunne scheidslijn tussen handelen of behandelen. Zelf handelen of laten behandelen om precies te zijn.

Ieder mens is in zijn leven weleens somber of gefrustreerd. Voelt zich afgewezen, verdrietig of misschien zelfs wel ongelukkig. Een derde van de Nederlanders voelt zich eenzaam (Cijfers over eenzaamheid). Zeker als dat vervelende gevoel langer aanhoudt, dan is het heel goed mogelijk dat je dat van jezelf niet waarneemt. Totdat wat je dwars zit je dagelijks functioneren gaat hinderen. Dat kan het moment zijn dat je doe besluiten naar de dokter te gaan. Zijn je psychische klachten duurzaam, dan kun je je laten doorverwijzen worden naar bijvoorbeeld een psycholoog of psychiater.

Nu zijn wachtlijsten bij de psychiater lang en psychische klachten lastig objectief te maken. En de kans dat je van je klachten af zou raken door ze te behandelen, niet gegarandeerd.
Daarnaast betekent behandelen automatisch problematisering van je ongerief. Waar bovenop medicalisering komt. Hiermee bedoel ik dat waar je mee worstelt gezien wordt als een probleem dat opgelost moet worden. Een oplossing die gevonden moet worden in het medisch circuit.

Met het stellen van een diagnose, wordt je tevens gelabeld. Door de psycholoog, coach of psychiater. Maar ook door je omgeving en jezelf. Bijvoorbeeld iemand die de diagnose depressie krijgt, is daarmee die ziekte geworden, terwijl die persoon zich vóór de diagnose somber voelde.

Hulpverlener gaat behandelen

Wanneer je ongenoegen ervaart is het logisch dat je wilt dat ongemak verdwijnt.
Een mens heeft de natuurlijke neiging pijn en verdriet te mijden. Dus dat je daar met een ander over spreekt om van je probleem af te komen, is heel vanzelfsprekend. We doen dan een beroep op een hulpverlener die onze nood gaat lenigen. Een huisarts, coach, psycholoog, psychiater of welk ander die je helpt met het oplossen van je probleem. Allen behandelen ze jouw probleem om het te fixen.
Maar waar sta jijzelf in dit proces?

Video: Arts als patiënt over gezondheid en protocol

Het tekort van het teveel van de psychiater en filosoof

Damiaan Denys, psychiater en filosoof bracht onlangs het boek ‘Het tekort van het teveel’ uit. Hij beschrijft in dat verhelderende boek één van de grootste gevaren waar we in ons leven tegenaan kunnen lopen. Namelijk psychisch lijden. Dat klinkt misschien zwaar, maar door het te benoemen blijkt er veel ruimte voor optimisme.

Denys stelt dat we in een aantal gevallen onterecht gebruik maken van geestelijke gezondheidszorg (GGZ).

We willen een leuk leven hebben, maatschappelijk succesvol zijn en ook waardevol zijn voor onze medemens. We zijn steeds meer gaan geloven in een maakbare wereld en een maakbaar leven. En als ons dat dan niet lukt, dan willen we dan gefixt hebben. Maar Denys stelt simpelweg:

  • Voor een psychische stoornis ga je naar de psychiater
  • Voor een psychische klacht ga je naar de psycholoog
  • Voor een sociaal probleem ga je naar de welzijnswerker
  • Voor zingeving is de mens zelf verantwoordelijk
vrouw-behandelen-handelen
Ff denken: behandelen of zelf handelen?

Bij zingeving: zelf handelen!

Problemen moet je dus daar neerleggen waar ze thuishoren. Verdriet, boosheid, angst en onzekerheid zijn dingen die bij het leven horen. De leuke en gelukkige momenten horen net zo goed bij ons leven als de minder fijne. Het zijn uitingen van signalen die ons iets willen vertellen over wat we belangrijk vinden in het leven. We kunnen er waarde en betekenis voor ons leven aan koppelen.

Denys breekt lans voor eigen wijsheid

En daar komt je eigen wijsheid om de hoek kijken. Denys breekt met zijn boek eigenlijk een lans voor die eigen wijsheid. Een beroep doen op je eigen wijsheid is misschien moeilijker dan een hulpverlener vragen je te behandelen. Maar met het in eigen hand nemen, het handelen, aanvaard je de verantwoordelijkheid voor je eigen zingeving. Zo blijf je gezond, weerbaar en in balans. Zodat je nu en in de toekomst een gang naar een hulpverlener kunt voorkomen!

Perfecte combinatie: zingeving en eigen verantwoordelijkheid

Nu schreef ik dat het logisch is dat je met iemand gaat spreken over je ongenoegens zoals bijvoorbeeld stress, onrust, zinloosheid of andere vragen over zingeving. En dat Denys meent dat je dat daarvoor zelf verantwoordelijk bent. Zowel het spreken over als het verantwoordelijkheid nemen met betrekking tot jouw probleem is exact waar de filosofische praktijk voor staat. Een vorm van coaching die het oplossen van je probleem en het zelf wijzer worden perfect combineert.
Aarzel dan ook niet en informeer je nu een kennismakingsgesprek in te plannen:

Verschil tussen psychiater en filosoof

 Opvallend is dat een psychiater in zijn praktijk met dezelfde vragen geconfronteerd wordt als de filosoof. Het zijn levensvragen als: wie ben ik, wat wil ik, waarom ben ik hier? Hoe kan ik goed leven, ben ik wel echt vrij en wat is waar? Filosofie en psychiatrie delen een gemeenschappelijke interesse in de mens, zijn essentie en zijn fundamenteel tekort.

Er is echter ook een groot verschil tussen beide.
Een psychiater benadert het probleem dat een mens heeft vanuit een ziekte en start na de diagnose met behandelen. Protocollen schrijven therapie en medicatie voor.
Behandelen in de praktische filosofie bestaat uit zelf handelen. Daar ligt de focus van de kwestie op de mens, die met een probleem kampt waar hij van af wil. Om ervan af te willen zal hij wel zelf aan de slag moeten. Daarin ligt het zelf handelen.
Daarom twee buitengewone voorbeelden van twee psychiaters die in hun handelen de eigen verantwoordelijkheid naar zich toe trekken.

Over pillen en zingeving

Jules Tielens, psychiater die zijn eigen psychosecentrum in Amsterdam oprichtte, nu werkzaam bij Bij Bram, is van mening dat mensen die aan psychoses lijden muziek moeten maken, praten, of yoga beoefenen. Naast reguliere medische zorg niet alleen behandelen, maar ook handelen.
Hij stelt ze vragen als: ‘Wie ben jij, wat verwacht je van het leven, wat is voor jou de zin van het leven? Vragen die jij en ik hebben, of je pillen slikt of niet. Vragen over zingeving.

Bram Bakker, psychiater koos niet voor behandelen

De bekende psychiater Bram Bakker is altijd open geweest over zijn depressie. Hij koos ervoor zich niet te laten behandelen. De remedie bestond voor deze psychiater dus niet uit therapie of pillen. Wel zegt hij baat te hebben bij een wijs persoon die hem lastige vragen stelt. Als een psychiater meldt dat hij baat heeft bij goede vragen stellen die er toe doen in ieders leven, dan raakt hij dichter bij onze uitdagingen dan wanneer hij pillen voorschrijft. Hij kiest daarmee voor een alternatief voor het reguliere behandelen.

Tip: kijk ook eens Hoe normaal ben jij? Psychiater en filosoof Damiaan Denys geeft zijn prikkelende kijk op wat normaal eigenlijk is. Het onderscheid tussen normaal en abnormaal lijkt nogal subjectief…

Denk-Wijzer heeft klanten die gebruikmaken van GGZ-instellingen of dat hebben gedaan. Het gebruik maken van Denk-Wijzer levert, net als elke andere klant, inzicht in de eigen kwestie. De gesprekken komen nooit in plaats van behandelen, maar activeren wel het zélf handelen.

man-gezicht-in-handen-behandelen-handelen

Handen voor het gezicht en toch nog zien?

Deel dit stuk:

Share on facebook
Delen via Facebook
Share on twitter
Delen via Twitter
Share on whatsapp
Delen via WhatsApp
Share on linkedin
Delen via LinkedIn
Share on email
Delen via Email

Word zelf wijzer MET DENK-WIJZER!

Plan nu jouw kennismakingsgesprek!

Gratis download

5 praktisch filosofische inzichten voor een wijzer (beter) leven!

Denk-Wijzer, de Filosofische Praktijk